هنر و سینما
309 بازدید
دو نقد بر بهترین فیلم از نگاه تماشاگران در جشنواره فیلم فجر: مغزهای کوچک زنگ زده ... کارگردان هومن سیدی

دو نقد بر بهترین فیلم از نگاه تماشاگران در جشنواره فیلم فجر: مغزهای کوچک زنگ زده … کارگردان هومن سیدی

مغزهای کوچک زنگ‌زده

برنده سیمرغ بلورین بهترین فیلم از نگاه تماشاگران ـ بهترین فیلمنامه ـ بهترین فیلم هنر و تجربه ـ بهترین صداگذاری

نگاهی به فیلم مغزهای کوچک زنگ زده ـ نبوغ

محسن جعفری راد ـ منتقد فیلم

یکی از بهترین فیلمهای جشنواره است و بهترین فیلم کارنامه هومن سیدی. مصداق ها فراوانند. سیدی بعد از تجربه های ساختاری متفاوت – به خصوص فرم بصری و طراحی میزانسن- فیلم هایی مثل اعترافات ذهن خطرناک من و خشم و هیاهو حالا در فیلم جدیدش فضای بصری را به طور کامل با فضاسازی داستان و علت و معلول روایت منطبق کرده و دیگر فیلمبرداری کارش، جلوه گرانه و خودنمایانه نیست، بلکه کاملا در راستای داستانگویی از آن استفاده ای هویتمند شده است. لوکیشن و جغرافیای انسانی روایت کاملا ضرورت و کارکرد دراماتیک پیدا کرده و به دراماتیزه کردن مکان در یک روایت سینمایی کمک کرده است. شخصیت ها را می توان با پوست و استخوان لمس کرد و به طور توامان حس همدلی و همدذات پنداری داشت.

محسن جعفری راد ـ منتقد فیلم

از لحاظ ایده پردازی داستانی، ماجرای چوپان و گوسفند به خوبی با شناسنامه شخصیت ها ارتباط لازم را پیدا می کند. ماجرای گوسفندهایی که شاهین خودش را به آنها شبیه می داندو برادر بزرگش را چوپان گله که در انتهای فیلم جایشان عوض می شود و در یک فرایند سریع برادر کوچکتر(شهروز) به یک چوپان بدل می شود تا عقده گشایی ها، نعره زدن ها، سرکوب کردن ها و …نسل به نسل در چنین جغرافیایی بچرخد و قربانی بگیرد. ایده ای که حتی به جامعه های بزرگتر چه از لحاظ اجتماعی و چه سیاسی قابل تعمیم است.

مغزهای کوچک زنگ زده

بازی ها طبق معمول نقطه قوت کارگردانی سیدی هستند. از کارهای قبلی اش امیر جدیدی در آفریقا و سیزده را به عنوان بازی خوب به خاطر داریم و سیامک صفری در اعترافات و … نوید محمدزاده در خشم و هیاهو و حالا دوباره سیدی یک برگ برنده رو کرده است. کار روی تک تک جزئیات شخصیت و نقش شاهین با بازی محمدزاده تا به طور همه جانبه یک پرسونای جدید خلق کند. پیش فرض این است که این شکل چهره پردازی و طراحی شخصیت، صرفا به خاطر متفاوت نمایی اجرای محمدزاده باشد اما آن دندان های پوسیده با فاصله، آن شکل راه رفتن با تیک عصبی، آن شکل دویدن با خمودگی و … کاملا با توسری خوردن و بی دست و پا بودن شخصیت شاهین هم خوانی دارد و محمدزاده یک بار دیگر ما را شگفت زده کرده است. بازی اش را بگذارید کنار محسن ابد و یک روز و پارسای خشم و هیاهو و فیلم های دیگرش را به کار دقیقش بر صداسازی و زبان بدن دست پیدا کنید. بقیه بازیگران هم متقاعدکننده ظاهر شده اند. از فرهاد اصلانی که یک پدرخوانده تقلبی را خوب پرداخت کرده تا بازیگران کم نام و نشان که در حد و اندازه بازیگران حرفه ای توانسته اند از عهده نقش برآیند.

سیدی در نقطه اوج روند کارگردانی اش، فراتر از نمونه هایی مثل ابد ویک روز (به عنوان یکی از نمونه های موثر از لحاظ پردازش زندگی طبقه فرودست جامعه و روابط رو به فروپاشی) حرکت کرده که نشان می دهد تجربه لازم را بر پیوند میان جزئیات روایی و ساختاری با کلیات پیدا کرده است. فیلمی با تلخ ترین لحن ممکن که گاهی با موقعیت های بامزه و کمیک از تلخی اش کاسته می شود تا سیدی نشان دهد هوش طنزآفرینی هم دارد. همان طور که در بازیگری اش این هوش را اثبات کرده است.

هومن سیدی کارگردان سینما

یادداشتی برای فیلم مغزهای کوچک زنگ زده

ارومیه

هادی کریمی راد ـ عضو انجمن منتقدان سینمای ایران

در سینما آزادی اورمیه و به هنگامِ تماشای تازه ترین ساخته ی هومن سیدی مدام به این فکر می کنی که انگار این فیلم را در جایی دیگر و با شمایلی دیگر دیده ای. انگار فقط لوکیشن ها تغییر یافته اند و هیاهو و خشم کمی بیشتر شده است. هومن سیدی در تازه ترین ساخته ی خود دانسته یا ندانسته “ابد و یک” روز سعید روستایی و “شهر خدا”ی فرناندو میرلیس را با شمایلی دیگر در کنار تکنیک های خاص خویش برایمان تکرار کرده است.همه فقط در این فیلم لباس عوض کرده اند و ریتم کمی تند شده است.همان مادر ، همان خواهر ، همان برادران ، همان فضا و همان زاویه ی نگاه ، فیلتر تصاویر و همان هایی بیشتر و بیشتر که از بیخ فیلم را دچار صفت خوب نبودن کرده اند.علی رغم تلاش هایی که هومن سیدی در جهتِ تفاوتِ فیلمش با سایر آثاری از این دست کرده است اما باید گفت متاسفانه فیلمِ جدید آقای سیدی علی رغم داشتنِ نکاتِ مثبتی چون بازی فرهاد اصلانی،روایت خوب در کنار طراحی صحنه و نیز گریم در خور، آن طور که باید نتواند موفقیت ها و احساس رضایت پیشین از آثار قبلی اش چون خشم و هیاهو را تکرار کند.

 هادی کریمی راد ـ عضو انجمن منتقدان سینمای ایران

برقراری ارتباط با کرکترهای مغزهای کوچک زنگ زده اما آسان است. همه ی شخصیت ها مابه ازای بیرونی دارند و آسان است یافتن ایشان در همین حوالی و در همین خاک ، خواه این خاک قسمت فراموش شده ای از تهران باشد که مردمانش سخت در تکاپو هستند برای زنده ماندن و جنگیدن و خواه هر گوشه ای از خاکِ ایران. هومن سیدی در جدیدترین ساخته اش سعی در پیشبرد قصه ای داشته است که در آن قصه و بسترِ دراماتیک اثر رتبه های بعدی را دارند و نقش اصلی را محیط ایفا می کند؛و محیط دقیقا آن چیزی است که سیدی بر اساس آن میزانسن های خویش را چیده است و در آن مهره های خویش را به حرکت درآورده است. حلبی آبادی در اطرافِ تهران، مردمی با کمترین میزان امکانات رفاهی و موارد مخدر که از قضا در همین حوالی نیز عده ای در سوله ای متروک با تونلی در کنارش به تولید آن روی آورده اند و دستِ بر قضا پلیس از ماجرا باخبر می شود و قصه ای که فیلمنامه ی سیدی در آن جریان دارد به ناگاه تبدیل به درگیری کارتل های مکزیکی مواد مخدر با ایشان می شود و باز هم تکرار آن هم از نوع قیصر مسعود کیمیایی و داستان شیطنت خواهری از خانواده و برادران با غیرت که بهتر است به آن نپردازیم چرا که بیش از پیش موجبات تنزل این فیلم را در ذهن مخاطب فراهم خواهد آورد.

سی و ششمین جشنواره ی فیلم فجر

از این ها که بگذریم مغزهای کوچک زنگ زده در انتخاب بازیگران و نیز تعریف و باز تعریف کالبد شخصیت ایشان به سببِ ضعف بنیادین در فیلمنامه نیز ضربه خورده است و این بار نوید محمدزاده در نقش برادری متفاوت تر از ابد و یک روز با شمایلی جدیدتر سعی در القای همان مصائبی دارد که قبلا دیده بودیمش اما از این امر نیز نباید غافل شد که هومن سیدی به خوبی توانسته است دنیای درونیِ ذهن شخصیت خویش را با پلان های حضور در برابرِ آرایشگاه دخترانه، حمامِ آفتاب در وانِ حمامِ سوراخ و شکسته با عینکی آفتابی برایمان نشان دهد و نیز ارتباطی خوب با نریشن ابتدایی اثر با داستانی را برقرار سازد که در آن نوزادان و کودکان ناخواسته می شوند قسمتی از دایره ای که زندگی یا هرچه که هست برایشان ترسیم کرده است و این این حجم از فضای تاریک و تلخ از جامعه را برایمان به نمایش بگذارد…

*این یادداشت پس از یک بار تماشای فیلم در سی و ششمین جشنواره ی فیلم فجر نوشته شده است که قطعا خالی از اشکال نخواهد بود.

لینک های مرتبط :

تنگناها و موقعیت‌های اضطراب‌آور ـ گزارش و بررسی سی‌وششمین جشنواره فیلم فجر و فیلم‌هایش

مبارزه یک زن با همه مردان سی و ششمین‌ جشنواره ملی فیلم فجر در بخش سودای سیمرغ

بررسی و نقد فیلم «کوه»: تجربه سینمای ناب

نگاهی به فیلم های برجسته جشنواره فیلم لندن از نگاه یک منتقد فیلم

فیلم “بدون تاریخ، بدون امضا” در جشنواره فیلم ونیز برنده دو جایزه

 

لینک کوتاه: http://www.nimnegah.org/farsi/?p=32023

درباره ی آرش رضایی

مدیر وبسایت خبری، تحلیلی نیم نگاه

همچنین ببینید

تولید و نمایش فیلم مستند ادوارد در ایران ـ «ادوارد» چگونه از فرقه مجاهدین خلق جدا شد

تولید و نمایش فیلم مستند ادوارد در ایران ـ «ادوارد» چگونه از فرقه مجاهدین خلق جدا شد

۳ سال تلاش برای یک مستند Sunday, April 22, 2018 بنابه گزارش خبرگزاری مهر در …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *